Retrovizija

Kako je trokrilna letelica Crvenog Barona postala legendarni borbeni avion?

U godini u kojoj se obeležava sto godina od izbijanja Prvog svetskog rata, zgodna je prilika da se podsetimo na neke od najznamenitijih obeležja Velikog rata, kako ga neki zapadni istoričari nazivaju. Specifičan po mnogo čemu, ovaj rat je i prvi sukob u kojem su i avioni uzeli svoje učešće u istoriji. Iako su saveznici odneli pobedu u Prvom svetskom ratu, ipak su Nemci ti koji su nam u “zaveštaj” ostavili jedan od najpoznatijih borbenih aviona u istoriji. Fokker Dr.1, kojim je upravljao jedan od najpoznatijih vojnih pilota, verovatno je najprepoznatljivija letelelica sa početka 20. veka, i avion koji je premijerno učestvovao u prvim vazdušnim obračunima (eng. dogfighting), kao novom vidu borbe.

Fokker Dr.1 Vojni Avion

Isprva, Fokker je bio Britanski projekat i prototip, pod nazivom Sopwith. Međutim, jedna od ovih letelica je pogođena i oborena prilikom rutinskog osmatračkog leta, što je kasnije omogućilo nemcima, koji su pronašli ostatke, da temeljno analiziraju konstrukciju i mehaniku aviona, te da ih znatno unaprede i poboljšaju. Zapravo, dalji razvoj Fokkera se ispostavio veoma uspešnim! Najpoznatiji pilot koji je upravljao ovom letelelicom bio je Manfred von Richthofen, poznatiji i kao Crveni Baron, čovek kojem ovaj avion duguje mnogo, makar kada je popularnost u pitanju. Talentovani i spretni Rihthofen je upravljajući trokrilnim Fokkerom, oborio 21 letelicu iz sastava britanske kraljevske avijacije, pre nego što je ubijen u aprilu 1918. godine, u direktnom vazdušnom obračunu.

Opremljena motorom od 110 konjskih snaga, ova 600 kilograma teška letelica je mogla da dostigne visinu od 6000 metara. Uprkos tome što je sa svojom maksimalnom brzinom od 165 km/h bio nešto sporiji od savezničkih avio snaga, Fokker je posedovao, za to vreme naravno, vrhunski sistem radara i sistema za manevrisanje, što ga je i učinilo jednim od najubojitijih borbenih aviona u ratu. Iako je mogao da leti svega 80 minuta pre ponovnog punjenja, Fokker je bio relativno jeftin za proizvodnju, što je u potpunosti kompenzovalo trošak koji se izdvajao za gorivo.

Ipak, ahilova peta Fokkera Dr. 1 su bila krila i česti kvarovi koji su u većini slučajeva bili usko povezani sa problemom krila aviona. Loš kvalitet izrade i dizajna istih, govore nam, u neku ruku, da nemci i nisu imali dugoročne i ozbiljne namere sa Fokkerom. Pokazao se kao dobra instant opcija u trenutku kada saveznici nisu posedovali adekvatan vazdušni odgovor, o čemu verovatno, najbolje govori podatak da je proizvedeno ukupno 320 letelica, od kojih ni jedna nije preživela do današnjeg dana. Uprkos tome, širom sveta u muzejima posvećenim istoriji ili tehnici, mogu se pronaći verne replike legendarnog Fokkera Dr.1, dok u se u nekima od njih možete oprobati i u simulaciji vožnje čuvenim borbenim avionom!


Izvor: The Wired

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.